Pazaryolu sınırları içerisinde, Çoruh Vadisi'ne hakim 1050 metrelik, sarp kayalık tepe üzerinde yer alan Pazaryolu Kalesi (Kümbettepe Kalesi), Orta Çağ askeri mimarisine sahiptir.
Çoruh Nehri boyunca uzanan kervan ve askeri geçit yollarını denetleyen kale, Bizans, Saltuklu ve Osmanlı dönemlerinde garnizon olarak kullanılmıştır. Sarp kayalıklara oturtulmuş sur duvarları ve su sarnıçları günümüze kadar ulaşmıştır.
Kaynak: dergipark.org.tr