18 Mart 2013 Pazartesi

7 Nisan 1918 - ŞENKAYA’NIN KURTULUŞU


1877-1878 Osmanlı Rus harbinden sonra  1879 yılında imzalanan "Ayastefonos antlaşması " ile Şenkaya, Kars vilayetine bağlanarak Rus yönetimine girdi. Bardız Deresi, Rusya ile Osmanlı devleti arasında 1917 yılına kadar sınır oldu. 1917 yılında Rusya'da Bolşevik ihtilali üzerine işgalci Rus birlikleri bölgeyi  Ermenilere bırakarak yöreyi  terk ettiler.


Ermeni mezalimi karşısında, yörede milis güçleri oluşturarak Ermenilerle  mücadele eden yöre halkı, Kazım Karabekir Paşa komutasındaki Birinci Kafkas Türk Kolordusuna bağlı birliklerin katılımı ile   Ermeni çetelerini  temizleyerek 7 Nisan 1918 tarihinde Şenkaya’yı kurtardılar.  

28 Mart 1918 – OLUR’UN KURTULUŞU


Olur, 1877 – 1878’ de Osmanlı – Rus savaşı sonunda Berlin antlaşması ile savaş tazminatı olarak Ruslara bırakılan yörelerimizden biridir. 40 yıl esarette kalmıştır. 1917 yılında Rusya’ da yapılan Ekim devrimi nedeniyle yörede bulunan Rus birlikleri bir takım silah ve cephanelerini bölgedeki Ermenilere bırakarak çekilmişlerdir.

Silah ve mühimmat yönünden güçlenen Ermeniler katliama başlamışlar, bu durum karşısında yöre halkı birkaç köyün birleşmesi ile çeteler kurarak Ermenilerle mücadeleye başlamışlardır. Bölgeye intikal eden düzenli birliklerin mücadelesi sonunda Olur;  28 Mart 1918 tarihinde İstiklaline kavuşmuştur.

25 Mart 1918 – OLTU’NUN KURTULUŞU


1877 - 1878 Osmanlı Rus savaşı sonunda Rus İşgaline uğrayan Oltu,  Berlin Antlaşması ile Rusya'ya savaş tazminatı olarak verilmiştir. 1917 Bolşevik ihtilali ile Ruslar çekilirken top ve tüfeklerini  Ermenilere bırakarak yöreye Ermenileri hakim kılmışlardır. Rus işgali esnasında ve Ruslar çekildikten sonra Ermeniler bütün Doğu Anadolu’da olduğu gibi Oltu’da da Müslüman halka eziyet etmiş, direnenleri ise acımadan öldürmüşlerdir.

Ermeni mezalimi karşısında, Oltulular milli bir dayanışma göstererek, Oltu İslam Komitesi’ni kurmuş Oltu Şura Hükumeti olarak  Oltu’nun bağımsızlığını ilan etmiştir.  Ermeniler, Rumlar, Gürcüler ve özellikle İngilizlere karşı yürütülen siyasi ve askeri mücadeleler sonucunda Ermeni ve Rum çetelerini bölgeden çıkararak 25 Mart 1918 tarihinde Oltu’yu düşmandan kurtarmış, 20 Mayıs 1920 tarihinde ise Türkiye’ye iltihak etmiştir.

16 Mart 2013 Cumartesi

18 Mart 1918 - NARMAN’IN KURTULUŞU


Sarıkamış faciasından sonra, Haziran 1915 de Rus hakimiyeti altına giren  Narman, 1917 Bolşevik İhtilalinden sonra Rusların çekilmesi ile birlikte, silah ve mühimmatlarını bölgede bulunan ve Rus ordusu içerisinde eğitimleri yapılıp bölgeye getirilen, çok sayıdaki Rus asıllı Ermeni asker ve Subaylara terk etmeleri neticesinde, bölgenin askeri hakimiyeti Ermeni çetelerinin eline geçmiştir.

Ermeniler;  Ruslar çekildikten sonra,  bölge  halkı üzerinde baskı uygulayarak   hakaret ve zulme  başlamışlardır. Bu zulüm ve işkenceyi kabul edemeyen bölge halkı;  top yekun bir hareketle milis kuvvetleri oluşturarak Ermeni zulmüne son vermek amacıyla milli mücadeleye girişmiş ve Türk Ordusu gelmeden 18 Mart 1918 tarihinde Ermeni mezaliminden  kendi bölgesini  kurtarmıştır.

18 Mart 1918 - KARAYAZI’NIN KURTULUŞU


1915 yılı ortalarında,  Karayazı’ya giren Ruslar,  1917 Bolşevik İhtilali çıkınca, işgal ettikleri yerleri Ermenilere bırakarak bölgeden çekildiler. Yörede yıllarca  Türklerle birlikte yaşayan Ermeniler, Rus ordusunda gönüllü olan Ermeni asıllılar ve Ermeni çeteleri ile  yerli halka kadın ve çocuk demeden  eziyet etti ve onları öldürdüler.

Kazım Karabekir Paşa komutasındaki Birinci Kafkas Türk Kolordusuna bağlı birlikler ve yöre halkından oluşan milisler, Ermeni çetelerini  temizleyerek 18 Mart 1918 tarihinde Karayazı’yı kurtardılar.

16 Mart 1918 TORTUM’UN KURTULUŞU


1915 yılında Tortum’a giren Ruslar; 7 Kasım 1917 yılında patlak veren Bolşevik ihtilali nedeniyle Erzurum’ dan geri çekilirken bütün silah ve cephanelerini daha önce bölgeye  yerleşmiş olan Ermenilere bırakarak Tortum’u da boşaltmışlar ve Ermeni işgaline zemin hazırlamışlardır.

İşgalci duruma geçen Ermeni çeteleri;  yerli halka  eziyet etmeye ve onları öldürmeye başladılar bu eziyet 16 Mart 1918 tarihine kadar devam etti. Kazım Karabekir Paşa komutasındaki  Birinci Kafkas Türk Kolordusu 13.Alayından bir Tabur Tortum’a sevk edilerek, Tortum  16 Mart 1918 tarihinde düşman işgalinden kurtarıldı.

15 Mart 2013 Cuma

16 Mart 1918 – HORASAN’IN KURTULUŞU


Sarıkamış faciasından sonra, Haziran 1915 de  Horasan'a giren Ruslar,  1917 Bolşevik İhtilali çıkınca, işgal ettikleri yerleri Ermenilere bırakarak bölgeden çekildiler.

Yıllarca  Türklerle birlikte iç içe ve komşu olarak yaşayan yerli Ermeniler ile Rus ordusundaki  Ermeni asıllılar ve Ermeni çeteleri;  yerli halka  eziyet etmeye ve onları öldürmeye başladılar, amaç Müslüman nüfusu yok etmek ve çoğunluğa geçmekti.

Doğu illerini kurtarmak üzere harekete geçen, Kazım Karabekir Paşa komutasındaki  Birinci Kafkas Türk Kolordusu, 16 Mart 1918 tarihinde; o günlerde Pasinler İlçesine bağlı Zanzak (Akçataş) nahiyesinin bir köyü olan Horasan’a girerek Ermenilerden temizledi.  

14 Mart 2013 Perşembe

14 Mart 1918 - HINIS’IN KURTULUŞU


Hınıs ilçemizde 1916 yılında başlayan Rus esareti, Rusların 1917 Bolşevik İhtilali sonucu geri çekilmeleri ile Ermeni zulmü ve vahşetine döndü. Hınıs ve köylerinde, yıllarca  Türklerle birlikte yaşayan Ermeniler, Rus ordusunda gönüllü olan Ermeni asıllılar ve Ermeni çeteleri ile  yerli halkı kadın ve çocuk demeden öldürdüler.

Kazım Karabekir Paşa komutasındaki Birinci Kafkas Türk Kolordusuna bağlı birlikler Ermeni çetelerini ve  birliklerini temizleyerek 14 Mart 1918 tarihinde Hınıs’ı kurtardılar

13 Mart 2013 Çarşamba

13 Mart 1918 - HASANKALE (PASİNLER) İN KURTULUŞU


Osmanlı Devletinin Sarıkamış’ta ağır bir yenilgi alarak geri çekilmesi sonucu Hasankale, 2 Şubat 1915 tarihinden itibaren Rus işgaline uğramış; Rus ordusunda gönüllü olarak savaşan Ermeni çetecileri, Hasankale ve çevre köylerinde katliam yapmaya başlamışlardır.

2 Şubat 1915 günü başlayan Rus İşgalinden, işgalin bitirildiği 13 Mart 1918 gününe kadar,  binlerce Hasankaleli sadece Türk oldukları için öldürülmüştür. En büyük katliamlar Yastıktepe( Ketvan) , Yeniköy, Tımar, Eğilmez(Sülügü) ve bu gün ilçe olan Köprüköy de yaşanmıştır.  

13 Mart 1918 sabahı Kazım Karabekir Paşa komutasındaki Birinci Kafkas Türk Kolordusu, Yanık Dere yönünden Hasankaleye girerek  işgali resmen sonlandırdı. Türk ordusunun geldiğini duyarak Ermeniler hızla yöreyi boşalttığı için bir çatışma yaşanmadı.

11 Mart 2013 Pazartesi

11 Mart 1918 - ILICA'NIN KURTULUŞU

Ilıca’da 17 Şubat 1916 günü başlayan Rus esareti, Rusların 1917 Bolşevik İhtilali’nden sonra geri çekilmeleri ile Ermeni zulmü ve vahşetine döndü. Ilıcalılar, Eski Camiye doldurularak yakıldı.

Kazım Karabekir Paşa komutasındaki Birinci Kafkas Türk Kolordusu, 11 Mart sabahı saat 6 da batıdan, güneyden ve kuzeyden hücuma geçerek, Saat 8 de Ilıca’ya girdi ve Ermeni vahşetine son verdi.

Yıllar sonra Kâzım Karabekir Paşa, burada Ermenilerce yapılan katliamı şöyle anlatmaktadır: 

"Ilıca’yı dolaştım Facianın en müthişi burada idi süngülenmiş veya yakılmış cesetlerin başındaki ağlama ve bağrışmalar insanın tüylerini ürpertiyordu. Süngülenmiş memedeki çocukları kucağına almış bazı analar saçlarını yoluyorlardı. Sanıyorum ki yer yüzünde bu kadar feci bir sahneyi gören göz pek azdır."

9 Mart 2013 Cumartesi

9 Mart 1918 - ÇAT'IN KURTULUŞU


Çat’ın düşman işgalinden kurtarılışında  Merhum Alvarlı Efe Hazretlerinin çok büyük rolü vardır.  Yavi beldesinde imamlık yaparken kurmuş olduğu altmış kişilik milis kuvveti ile Çat’ın kurtuluşunu sağlamıştır.


Rusya' da 7 Kasım 1917 de patlak veren Bolşevik ihtilalinden kısa bir müddet sonra Ruslar geri çekilince, Ermenilerin katliam başlatmaları üzerine, o günlerde Yavi'de görev yapan, Alvar İmamı Hacı Muhammet Lütfi Efendi; çevre köylerden topladığı 60 kişilik bir müfrezeyle Rusların silah deposunu  ve Ermenilerin karargahını basarak, milisleri ile Ermenileri püskürtmüş ve  Çat ile çevresini düşmandan temizlemiştir.

2 Mart 2013 Cumartesi

3 Mart 1918-PAZARYOLU’NUN KURTULUŞU

16 Şubat 1916 günü Erzurum’un Ruslar tarafından işgal edilmesi ve Türk askerinin geri çekilmesi üzerine Pazaryolu'nda muhacirlik başladı. Meydanı boş bulan ve dirençle karşılaşmayan Rus birlikleri, 24 Şubat 1916 günü Pazaryolu'nu işgal etti. Rus işgali ile birlikte bölge Ermenilerin eline geçti.

Rusya' da 7 Kasım 1917 de patlak veren Bolşevik ihtilalinden kısa bir müddet sonra Ruslar geri çekilince, Rusların boşalttığı cephelere yerleşerek işgal altında kalan bölgelerdeki Müslümanları yok edip sayısal üstünlük kurmak isteyen Ermeniler, general rütbesi verilen Antronik tarafından sevk ve idare edilen taşnak komiteleri ile Türkleri kitle halinde imhaya başladılar.

Ermeni mezalimi bölgeye Kazım Karabekir komutasındaki
1. Kafkas Kolordusu öncü birlikleri ve milis güçlerinin girdiği 3 Mart 1918 gününe kadar devam etti.